خدمات مرکز ترک اعتياد


مقالات و سوابق بیماران

  • آماده شدن : گذر از انکار

      در ادامه سری مقالات "ترک اعتیاد" - آماده شدن : گذر از انکار اولین قدم در بهبودی ، این است که اعتراف کنید یک معتاد هستید ( معتاد به مشروبات الکلی ، سیگار ، پول ، مواد مخدر ، روابط ، مسائل جنسی و یا ... ). همان طور که قبل تر توضیح دادیم ، موثق ترین علامت اعتیاد ، این است که شخص با وجود نکات منفی و نتایج تخریب کننده و زیان آوری که در...

    ادامه مطلب...
  • ترک اعتیاد

      ترک کردن ( Getting Off )   بهبودی از اعتیاد نه تنها امکان پذیر است ، بلکه می تواند یکی از پرهیجان ترین سفرهای اکتشافی باشد که شخص در طول زندگی خود انجام می دهد. گذشته از دشواری ها و دردها و رنج های ضروری که لازم است برای رهایی از اعتیادها با آن ها روبه رو شد ، بهبودی می تواند دری به سوی یک زندگی لذت بخش باشد ، به طوری که هیچ تغییر...

    ادامه مطلب...
  • سبب شناسی اعتیاد - استرس

      در ادامه سری مقالات "سبب شناسی اعتیاد" - قسمت دهم : استرس و تأثیر آن در گرایش به مواد   قرار گرفتن در برابر انواع استرس ها ، آسیب پذیری برای سوء مصرف مواد را افزایش می دهد. بعضی افراد به این دلیل به مواد روی می آورند تا بلکه بتوانند نشانه های اضطرابی و افسردگی ناشی از یک رویداد استرس زا را کنترل کنند. برای این افراد مصرف...

    ادامه مطلب...

بوپرنورفین و باورهای غلط

بوپرنورفین و باورهای غلط

قرص

کاربرد بوپرنورفین مانند کاربرد متادون در جهت درمان اعتیاد و ترک اعتیاد به صورت سرپایی در مطب پزشک می باشد. باید توجه داشت این دارو نیز به عنوان جایگزین در سوء مصرف مواد مخدر مورد استفاده قرار می گیرد و می تواند در بیماران وابستگی بسیار شدیدی را ایجاد کند. قابل ذکر است که ترک با بوپرنورفین می تواند به دلیل وجود علائم نشئگی و لذت ناشی از مصرف قرص و شرایط مشابهی که در ترک با متادون کاملا توضیح داده شد ، بسیار طولانی شود و بیمار و خانواده ایشان را متحمل هزینه و انرژی زیادی کند ، که معمولاً بیماران در این روش نیز درمان کامل را تجربه نمی کنند و وابستگی به شکل متفاوتی ادمه پیدا می کند.

موارد مصرف بوپرنورفین :

الف) درد خفيف تا شديد
ب) برگرداندن بيهوشي ناشي از فنتانيل
پ) ختنه
ت) وابستگي به اپيوئيدها ( مواد افیونی )

موارد منع مصرف بوپرنورفین و احتياط

تداخل دارويی

مصرف اين دارو با فاصله چند ساعت با باربيتورات هاي بيهوش کننده ، مانند تيوپنتال ، ممکن است موجب اثرات اضافي تنفسي و احتمالاً آپنه شود. مصرف همزمان با داروهاي بيهوش کننده عمومي نيز ممکن است موجب ضعف شديد عملکرد قلبي-عروقي شود. مصرف همزمان با داروهايي که عمدتاً در کبد متابوليزه مي شوند ( ريفامپين ، فنيتوئين و ديگوکسين ) ممکن است موجب تجمع بوپرنورفين و افزايش اثرات آن شود. بيماراني که به اين دارو وابستگي فيزيکي ( اعتیاد ) پيدا مي کنند ، در صورت مصرف آنتاگونيست آن ، به شدت دچار سندرم قطع مصرف دارو می شوند. در اين موارد بايد دارو را با احتياط مصرف و وضع بيمار را به طور مرتب پيگيري نمود. مصرف همزمان با مهارکننده هاي مونوآمين اکسيداز ممکن است خطرناک باشد. همچنین کلاپس قلبي-عروقي و تنفسي در بيماري که ديازپام و بوپرنورفين را با مقادير عادي و به طور همزمان دریافت کرده ، وجود دارد.

اعصاب مرکزي

سرگيجه ، سرگيجه حقيقي ، رخوت ( شايع ترين عارضه ) ، سرخوشي کاذب ، بي خوابي ، آشفتگي ، اغتشاش شعور ، سردرد ، لرزش ، تنگي مردمک چشم ، تشنج ، اختلال در بينايي.

قلبي- عروقي

تاکيکاردي ، براديکاردي ، افزايش فشار خون ، كاهش فشار خون.

پوست

برافروختگي ، بثورات پوستي ، خارش و تعريق.

دستگاه گوارش

تهوع و استفراغ ، بي اشتهايي و يبوست ( کوليک ).

ادراري - تناسلي

احتباس ادرار.

تنفسي

هيپوونتيلاسيون ، دپرسيون تنفسي ، تنگي نفس.

مسموميت و درمان 

تظاهرات باليني

تجربيات محدودي در مورد مصرف بيش از حد دارو وجود دارد. مصرف بيش از حد دارو ممکن است موجب ضعف تنفسي و تنگي مردمک چشم شود. ساير اثرات سمي شديد اين دارو ممکن است شامل کمي فشار خون ، براديکاردي ، کمي دماي بدن ، شوک ، آپنه ، ايست قلبي-ريوي ، کلاپس گردش خون ، ادم ريوي و تشنج باشد. مکانيسم اثر بوپرنورفين دقيقاً مشخص نشده است ، ولي به نظر مي رسد در بعضي از گيرنده هاي مخدر عمل آگونيستي و در بعضي ديگر عمل آنتاگونيستي رقابتي دارد و از اين طريق ، دردهاي خفيف تا شديد را برطرف مي کند.

جذب

بعد از تزريق عضلاني به سرعت جذب مي شود. زمان لازم براي شروع اثر اين دارو 15 دقيقه است و حداکثر غلظت آن طي يک ساعت بعد از مصرف دارو حاصل مي شود.

متابوليسم

در کبد متابوليزه مي شود.

دفع

طول مدت اثر بوپرنورفين 6 ساعت است. اين دارو از طريق ادرار و مدفوع دفع مي شود.

موارد احتياط فراوان و منع مصرف

آريتمي فوق بطني ، ضربه به سر يا افزايش فشار داخل جمجمه اي ، در دوران بارداري و زايمان به راحتي از جفت عبور مي‌کند و نوزادان نارس و مضعف تنفسي به اين دارو حساس هستند.

اختللات شایع : اختلال عملکرد کليه و کبد ( ممکن است دارو تجمع يابد يا طول مدت اثر آن طولاني شود ) ، بيماري‌هاي ريوي مانند آسم ، اختلالات انسدادي مزمن ريوي ( باعث ضعف تنفسي و فرونشاندن رفلكس سرفه مي شود ) ،  مجاري صفراوي ( ممکن است موجب اسپاسم مجاري صفراوي شود ) ، اختلالات تشنجي ( ممکن است موجب بروز حملات ناگهاني شود ) ، بيماران سالخورده يا ضعيف که به عوارض جانبي اين دارو حساس تر مي باشند و بيماران مستعد به اعتياد رواني يا جسماني خطر بروز اعتياد نسبت به اين دارو زياد است.

عوارض جانبي بوپرنورفين ، به آساني عوارض آگونيست هاي خالص با نالوکسون خنثي نمي شود. دارو مي‌تواند باعث کاهش فشار خون شود ، در بيماران مبتلا به هيپوولمي ، بيماريهاي قلبي عروقي ( سکته قلبي ) و کساني که از فنوتيازين‌ها و يا داروهاي بيهوشي دهنده عمومي استفاده مي‌کنند ، باعث عوارض جبران ناپذیری می شود. دارو مي‌تواند علائم بيماري‌هاي شکمي را بپوشاند.

در بيماران مبتلا به نارسايي آدرنال ( از جمله آديسون ) ، اختلال عملکرد مجاري صفراوي ، سابقه ايلئوس يا انسداد روده ، تضعيف يا کما ، ضربه به سر ، ضايعات مغزي ، افزايش نارسايي کبد ، چاقي مفرط ، هيپرپلازي پروستات ، احتباس ادرار ، سايکوز توکسيک ، نارسايي کليه ، هيپوکسي يا هيپرکينزي ، ضعف تنفسي شديد ، يا ساير بيماريهاي انسدادي ريه ، کيفواسکوليوز يا ساير اختلالات ساختاري و اختلال عملکرد تيروئيد باعث بروز عوارض شدیدی می شود.

مصرف همزمان با ساير آرام بخش‌ها می تواند بشدت خطرناک باشد ، زيرا مي‌تواند اثرات اين داروها را افزايش دهد. در بيماران ناتوان احتمال افزايش ضعف تنفسي زیاد است.

ايمني و کارآيي دارو در کودکان زير 16 سال و به‌صورت تزريقي در کودکان زير 2 سال شناخته نشده است. مصرف همزمان ضد دردهاي آگونيست / آنتاگونيست با آگونيستهاي مخدر، باعث بروز علائم ترک مصرف و يا کاهش اثرات ضد دردي مخدرها گردد. قطع سريع دارو پس از مصرف طولاني نيز علائم سندرم ترک به همراه دارد.

بوپرنورفين در بيماران سالخورده تاثیرات خطرناک بیشتری دارد ، زيرا بيماران سالخورده نسبت به اثرات درماني و عوارض جانبي اين دارو حساس ترند.

ترشح بوپرنورفين در شير مادر مشخص نيست و مصرف آن در مادران شيرده ، ممکن است با خطرات زیادی همراه باشد.

درمان اعتیاد علاوه بر دارو نیازمند مداخلات روان درمانی و اجتماعی است ، جزئیاتی در روند درمان اعتیاد وجود دارد که اگر به آنها توجه نشود اثر بخشی و ماندگاری درمان افت می کند. مؤلفه هایی نظیر مهارت پزشک ، رابطه خوب درمانی با بیمار ، ایجاد انگیزه خوب برای استمرار درمان ، خانواده درمانی ، کنترل خشم و هیجان ، مشاوره در مواقع بروز بحران ،‌ دقت در پیگیری و انجام آزمایش‌ اثربخشی درمان را بالا می برد و توجه کافی به هر یک از این جنبه ها در فرآیند درمان ، احتمال بهبودی را افزایش می دهد.

بوپرنورفین ( بوپرکسین ) دارویی برای درمان اعتیاد به مواد مخدر در مطب پزشکان است. بوپرنورفین به سبب ماهیت خود از سایر مواد مخدر متفاوت است چرا که یک آگونیست نسبی است.  بوپرنورفین ( بوپرکسین ) با فرمول شیمیایی C29H41NO4 یک ماده مخدر نیمه صناعی مشتق از  تبائین thebaine است که خود از آلکالوئیدهای خشخاش Papaver somniferum بدست آمده است. بوپرنورفین ( بوپرکسین ) یک آگونیست نسبی partial agonist است. این به این معنی که ، بوپرنورفین ( بوپرکسین ) یک  ماده مخدر است ، و به طبع آن می تواند عوارض معمول مواد مخدر و عوارض جانبی آن را مانند افت تنفسی و نشئگی را سبب شود ،  و ماکزیمم اثر آن كمي کمتر از آگونیست های کامل مانند هروئین و متادون است . اثرات آگونیستی  بوپرنورفین ( بوپرکسین ) به طور خطی با افزایش دوز دارو افزایش می یابد ، تا زمانی که به یک پلاتو ( کفه ) برسد و در آن صورت با افزایش بیشتر در دوز ، این آثار افزایش نمی یابد. این مسأله بنام سقف اثر یا ceiling effect موسوم است. در واقع ، بوپرنورفین ( بوپرکسین ) می تواند اثر آگونیست های کامل را بلوکه کند و در نتیجه سبب بروز علایم ترک شدید در یک بیمار مصرف کننده مواد مخدر شود. این در حقیقت نتیجه میل بالای بوپرنورفین ( بوپرکسین ) به گیرنده های مخدر است.  بوپرنورفین ( بوپرکسین ) در مقایسه با مواد مخدر میل بالاتری برای اتصال به گیرنده های مواد مخدر دارد. این مسأله منتج به  غلبه بر سایر مخدر و پیروزی در رقابت برای اتصال به این گیرنده ها میشود.

هشدار :خطر مصرف بوپرنورفین
بوپرنورفین یک داروی مخدر با احتمال وابستگی و اعتیاد مانند سایر مواد مخدر و همچنین متادون بوده ، عوارض جسمانی و روانی مشابه و جدی دارد و مصرف آن جهت ترک اعتیاد تنها در کوتاه مدت و زیر نظر متخصص جایز است. مصرف طولانی مدت مانند متادون فقط در بیماران خاص و پرخطر که قادر به ترک و درمان اعتیاد نمی باشند جایز است. قطع مصرف بوپرنورفین نیز مانند سایر مخدرها موجب بروز علائم ترک ( سندرم قطع مصرف ) می شود. استفاده از این دارو به عنوان داروی ترک اعتیاد بسیار حساس و با ریسک بالا بوده چرا که نیازمند نظارت و مراقبت تخصصی و مستمر در مراکز بیمارستانی درمان اعتیاد به صورت بستری می باشد ، چنانچه تجویز این دارو نادرست ، خودسرانه و یا توسط افرادی غیر از روانپزشک انجام شود و یا اینکه بیمار در حین درمان همکاری نکرده و به یکباره درمان خود را قطع کند ( که معمولاً این اتفاق برای بیماران مبتلا به سوء مصرف مواد بسیار محتمل و قابل پیش بینی است ) در نتیجه بیمار نه تنها اعتیاد خود را ترک نخواهد کرد بلکه وابستگی شدیدی به یک ماده اعتیادآور دیگر پیدا می کند.

کما اینکه در حال حاضر تعداد بسیار زیادی از بیمارانی که برای ترک اعتیاد به این مرکز مراجعه می کنند ، به موادی مانند متادون و بوپرنورفین اعتیاد داشته و قادر به ترک آن نیستند. در حالی که این افراد قبلاً به ماده دیگری مانند تریاک اعتیاد داشته و برای درمان آن از این داروها استفاده کرده اند. اما بعد از مدتی با دوز بسیار بیشتر نسبت به ماده اعتیادآور قبلی خود به این داروهای شبه مخدر اعتیاد پیدا می کنند و حتی در بسیاری از موارد ، بیمار دوباره به سمت ماده مخدر قبلی بازگشته و مصرف مجدد را با دوز بیشتر شروع می کند تا جایی که این سیکل مخرب و ویرانگر تا مرز نابودی بیمار پیش می رود.

** کلینیک ترک اعتیاد دی در روش های درمانی خود از این گونه مواد که شبه مخدر هستند به بیماران تجویز نمی کند ، ما در مرکز خود از داروهای ضد مخدر مانند نالتراکسون ، نالوكسان و ... استفاده می کنیم. این مواد موجب می شوند بدن فرد بیمار نسبت به مواد مخدر بی تفاوت باشد و مانند واکسن برای مخدر عمل می کند **

 

تگها : اعتیاد , بوپرنورفین , باورهای غلط , مواد اعتیادآور